Pątnicy wyruszyli leśnym szlakiem, nazywanym Drogą Królewską, prowadzącym z Nowej Słupi na Łysą Górę, która wznosi się na 595 m n.p.m. Na jej szczycie mieści się pobenedyktyńskie sanktuarium, jedno z najstarszych miejsc kultu religijnego w Polsce.

Wiesław Faliński z Radomia poinformował, że uczestniczy w modlitewnej wędrówce po raz dziesiąty. Według pątnika wielkopiątkowa uroczystość to czas na zatrzymanie się i osobistą refleksję. Trzeci raz w wydarzeniu uczestniczył Henryk z Nowego Sącza, który zaznaczył, że jego wizyta ma wymiar zarówno duchowy, jak i turystyczny.

Centrum kultu w klasztorze stanowią relikwie Drzewa Krzyża Świętego. Ojciec Rafał Kupczak, superior sanktuarium powiedział PAP, że w obecnej sytuacji geopolitycznej przesłanie krzyża nabiera szerszego znaczenia. Według zakonnika krzyż jest znakiem miłości, który powinien prowadzić do realnego pojednania.

- Gdyby ludzie w tym krzyżu szukali siły i ci, którzy są dzisiaj ofiarami i ci, którzy są oprawcami, znaleźliby i doświadczyliby miłości, która zawsze będzie nas prowadziła do szukania pojednania, pokoju. Poszukiwanie pokoju ma głębszy wymiar niż formalne porozumienia polityczne – powiedział.

Tradycja pielgrzymowania na Łysą Górę sięga czasów polskich monarchów. Do połowy XVII wieku na szczyt wchodzili niemal wszyscy władcy kraju. Stacje Drogi Krzyżowej przy trasie z Nowej Słupi powstały na przełomie XVI i XVII wieku. Fundatorem instalacji był opat Michał Maliszewski.

Historycy nadal nie mają pewności co do daty założenia benedyktyńskiego opactwa na Świętym Krzyżu (Łysej Górze, Łyścu - drugim co do wysokości wzniesieniu Gór Świętokrzyskich). Według tradycji, miało to nastąpić w 1006 roku z fundacji Bolesława Chrobrego. Naukowcy mówią jednak częściej o XII wieku. Według legendy relikwie do świętokrzyskiego klasztoru przekazał święty Emeryk, syn króla Węgier. Historycy wskazują jednak na początek XIV wieku jako datę ich pojawienia się w klasztorze.

Położona na wschodnim szczycie Łysej Góry świętokrzyska świątynia pobenedyktyńska to jeden z najważniejszych zabytków klasztornych w Polsce. Charakteryzuje się różnorodną architekturą; zabudowania powstawały na przestrzeni wielu wieków (od XII do XXI w.). Jednym z najstarszych i najcenniejszych elementów są późnogotyckie krużganki z XV wieku, zdobione unikalnymi w skali kraju rzeźbami heraldycznymi na sklepieniach. Szczególnym miejscem jest również Kaplica Oleśnickich z XVII wieku, gdzie od 1723 roku przechowywany jest relikwiarz Krzyża Świętego.

Według historyków Łysa Góra była już miejscem kultu oraz obrzędów Słowian z okresu przed powstaniem i chrystianizacją Państwa Polskiego.

Liturgia Wielkiego Piątku w Kościele katolickim jest upamiętnieniem męki i śmierci Jezusa Chrystusa na krzyżu. To jedyny dzień w roku, w którym w kościołach nie odprawia się mszy świętej. (PAP)

wdz/ mark/